පොල්තෙල් කියන්නේ අපේ කුස්සියේ නැතුවම බැරි දෙයක්නේ.
හැබැයි ඉතින් ගන්න හැම පොල්තෙල් බෝතලයක්ම එක වගේ ගුණදායක නැහැ. ඒ නිසා සල්ලි දීලා ගන්න තෙල් බෝතලේ ගැන මීට වඩා ටිකක් හිතන්න කාලය හරි. අද මාකට් එකේ තියෙන පොල්තෙල් වර්ග මොනවාද, ඒවාවේ ඇත්තම තත්ත්වය මොකක්ද කියලා අපි සරලවම කතා කරමු.
මාකට් එකේ තියෙන පොල්තෙල් වර්ග මොනවාද?
හදන විදිහ සහ පිරිපහදු කරන විදිහ අනුව ප්රධාන වර්ග කීපයක්ම තියෙනවා:
වර්ජින් පොල්තෙල් (Virgin Coconut Oil – VCO): මේක තමා තියෙන සුපිරිම වර්ගය. මේවා හදන්නේ වියළි කොප්පරාවලින් නෙවෙයි, අලුත් පොල් මදවලින්. කිසිම රසායනික ද්රව්යයක් පාවිච්චි කරන්නේ නැහැ. හරිම අඩු උෂ්ණත්වයකින් (Cold-pressing) තමා තෙල් ටික මිරිකා ගන්නේ. ඒ නිසාම පොල්වල සැබෑ සුවඳයි, රසයි, ප්රතිඔක්සිකාරක ඇතුළු හැම පෝෂණ ගුණයක්ම ඒ විදිහටම මේකේ රැඳිලා තියෙනවා.
පිරිපහදු කළ පොල්තෙල් (Refined Coconut Oil – RCO / Regular): කඩවල්වල සාමාන්යයෙන් විකුණන්න තියෙන්නේ මේවා. කොප්පරාවලින් ගන්න මේ තෙල් වර්ගය කර්මාන්තශාලාවලදී RBD කියන ක්රියාවලියට ලක් කරනවා.
R (Refining) – පිරිපහදු කිරීම: තෙල්වල තියෙන කුණු රොඩු අයින් කරනවා.
B (Bleaching) – විරංජනය: තෙල්වල තියෙන අකමැති පාටවල් අයින් කරන එක.
D (Deodorizing) – ගන්ධය නැති කිරීම: අප්රසන්න සුවඳවල් නැති කරලා දානවා.
කොප්පරාවල හැදෙන අහිතකර දිලීර සහ ඇෆ්ලටොක්සින් (Aflatoxins) වගේ විෂ ද්රව්ය මේ ක්රමයෙන් අයින් වෙන නිසා විද්යාත්මකව බැලුවොත් මේක ආරක්ෂිතයි. හැබැයි ඉතින් මෙච්චර දේවල් කරනකොට පොල්තෙල්වල තියෙන ස්වභාවික ගුණය, රසය සහ සුවඳ ගොඩක් දුරට නැති වෙලා යනවා.
ෆ්රැක්ෂනේටඩ් පොල්තෙල් (Fractionated Coconut Oil – FCO): මේ වර්ගයේදී තෙල්වල තියෙන දිගු දාම මේද අම්ල අයින් කරලා, මධ්යම දාම ට්රයිග්ලිසරයිඩ (MCTs) විතරක් ඉතුරු කරනවා. සාමාන්ය පොල්තෙල් වගේ නෙවෙයි, මේවා සාමාන්ය කාමර උෂ්ණත්වයේදී වුණත් කැටි ගැහෙන්නේ නැහැ, හැමතිස්සෙම දියර පිටින්මයි තියෙන්නේ.
සාම්ප්රදායික සෙක්කු සහ අතින් හිඳි තෙල්: අපේ පැරණි ක්රමවලට වං ගෙඩියේ හෝ සෙක්කුවේ දාලා, අධිකව රත් කරන්නේ නැතුව ගන්න තෙල් හරිම පිරිසිදුයි වගේම ගුණයෙන් ඉහළයි.
වර්ජින් පොල්තෙල් හදන්නේ පිරිසිදු අලුත් පොල් මදයෙන් විතරක් නිසා ඒක වතුර වගේ පැහැදිලියි. හැබැයි සාමාන්ය පොල්තෙල්වලට පොල් කටු කෑලි වගේ දේවල් අහුවෙන නිසා පොඩි කහ පාටක් ගන්නවා. වර්ජින් පොල්තෙල් මිලෙන් ටිකක් වැඩියි තමයි, හැබැයි බබාලට කෑම හදද්දී පුළුවන් හැමවෙලාවකම වර්ජින් පොල්තෙල්ම පාවිච්චි කරන්න පුළුවන්නම් වටිනවා.
පොල්තෙල් බිව්වම ඇඟ ඇතුළේ වෙන්නේ මොකක්ද? (විශේෂයෙන්ම වර්ජින් පොල්තෙල්)
පොල්තෙල්වල තියෙන ගුණදායක මේදය (MCTs) කෙළින්ම යන්නේ අක්මාවට (Liver). ඒ නිසා ඒක ඇඟේ තැන්පත් වෙලා මහත් වෙනවා වෙනුවට ඉක්මනින්ම ශක්තිය බවට පත් වෙනවා.
පොල්තෙල්වල තියෙන ලෝරික් අම්ලය (Lauric acid) ඇඟ ඇතුළේදී මොනොලෝරින් බවට පත්වෙනවා. මේකට ලෙඩ හදන බැක්ටීරියා, වෛරස් සහ දිලීර විනාශ කරන්න පුළුවන් නිසා අපේ ප්රතිශක්තිකරණ පද්ධතිය ශක්තිමත් වෙනවා.
කෑම රුචිය පාලනය කරලා, අනවශ්ය විදිහට කැලරි දහනය කරන්නත් පොල්තෙල් උදව් වෙනවා.
වියළි සමට සහ එක්සීමා වගේ ලෙඩවලට හොඳ මොයිස්චරයිසර් එකක්. ඒ වගේම කොණ්ඩේ අග පැලෙන එක නතර කරලා කෙස් ගස් ශක්තිමත් කරන්නත් පුළුවන්.
පොල්තෙල්වල සන්තෘප්ත මේදය (Saturated fat) ඉහළයි. ඒ නිසා ගුණයි කියලා ඕනවට වඩා බොන්න යන්න එපා, සමබර ආහාර වේලක කොටසක් විදිහට පදමට පාවිච්චි කරන්න.
පොල්තෙල් vs පාම් ඔයිල්: සෞඛ්ය ගැටලුව
අද කාලේ තියෙන ලොකුම ප්රශ්නයක් තමා ලාභ ලබන්න බලාගෙන පොල්තෙල්වලට බාල පාම් ඔයිල් කලවම් කරන එක. සමහර තැන්වල පාවිච්චි කරපු පරණ තෙල් පවා රීසයිකල් කරලා විකුණනවා.
සෞඛ්ය පැත්තෙන් බැලුවොත්, මෙහෙම අධික ලෙස පිරිපහදු කරපු පාම් ඔයිල් දිගටම පාවිච්චි කරද්දී කොලෙස්ටරෝල් මට්ටම ඉහළ යන්න වගේම හෘදයාබාධ ඇතිවීමේ අවදානම ගොඩක් වැඩියි. ඕනෑම බාල තෙල් වර්ගයකින් ශරීරයට අහිතකර LDL (අහිතකර කොලෙස්ටරෝල්) වැඩි වෙන්න පුළුවන්. ඒ නිසා ගන්න තෙල් බෝතලේ විශ්වාසවන්ත, පිරිසිදු එකක්ම වෙන්න වගබලාගන්න.
පොල්තෙල්වලට පාම් ඔයිල් කලවම් කරලද කියලා ගෙදරදීම බලමුද?
ඔයා කඩෙන් ගත්ත පොල්තෙල් බෝතලේ ගැන පොඩි හෝ සැකයක් තියෙනවා නම්, මේ සරල ටෙස්ට් එක කරලා බලන්න:
- තෙල් ස්වල්පයක් පොඩි කෝප්පයකට ගන්න.
- ඒක ෆ්රිජ් එකේ සාමාන්ය කොටසෙ තියන්න.
- ටික වෙලාවකින් බලන්න මොකද වෙන්නේ කියලා.
පොල්තෙල්වල ස්වභාවය තමයි උෂ්ණත්වය සෙල්සියස් අංශක 24 ට වඩා අඩු වෙද්දී කැටි ගැහෙන්න පටන් ගන්න එක.
හැබැයි ඒකට පාම් ඔයිල් හෝ වෙනත් තෙල් වර්ග කලවම් කරලා නම්, ඒක එක සමානව මිදෙන්නේ නැහැ. තැනින් තැන දියර පිටින් ඉතුරු වෙලා, තැන් තැන්වල විතරක් කැටි ගැහිලා තියෙයි.
ඒ නිසා තමයි ඒසී කරපු සුපර්මාකට්වල තියෙන පොල්තෙල් බෝතල් සුදු පාට වෙලා මිදිලා තියෙන්නේ. තෙල් මිදුණා කියලා ඒක බාල තෙල් වෙන්නේ නැහැ. ඒක පිරිසිදු පොල්තෙල්වල තියෙන ස්වභාවික ලක්ෂණයක්!
ඉතින්, තමන්ගේත් පවුලේ අයගේත් සෞඛ්යය ගැන හිතලා හැමවෙලාවකම පිරිසිදු පොල්තෙල්ම පාවිච්චි කරන්න උත්සාහ කරන්න. ගෙදර තියෙන තෙල් බෝතලේ ගැන ෂුවර් නැත්නම්, අදම ඕකෙන් ටිකක් ෆ්රිජ් එකට දාලා බලන්නකෝ!
විස්තර:
